---
title: "Kılavuz 02: Müşterini Tanı (CDD), Kimlik Doğrulama ve UBO Çözümlemesi — Mali Bütünlük"
description: "Mali Bütünlük Kanonu teknik uygulama kılavuzu: Müşterini Tanı (CDD), Kimlik Doğrulama ve UBO Çözümlemesi"
image: "https://tinycto.tv/assets/financial-integrity/financial_integrity_og.jpg"
canonicalUrl: "https://tinycto.tv/tr/financial-integrity/manuals/02-cdd-kyc-ubo"
locale: "tr"
---

# Bölüm 2: Müşterini Tanı (CDD), Kimlik Doğrulama ve UBO Çözümlemesi

## 2.1 Müşterini Tanı (CDD) Yaşam Döngüsü
Müşterini Tanı (Customer Due Diligence - CDD), yasa dışı unsurların finansal sisteme sızmasına karşı birincil önleyici bariyerdir. Mevzuata uygun müşteri kabulü; doğrulanmış kimlik tespiti yapılmasını, yasal ehliyetin incelenmesini, gerçek faydalanıcı (UBO) yapısının belirlenmesini ve iş ilişkisinin iktisadi amacının anlaşılmasını gerektirir.

### Temel CDD Seviyeleri
1. **Basitleştirilmiş Tedbirler (SDD):** Yalnızca açıkça düşük riskli görülen ilişkilerde (örn. denetlenen finansal kuruluşlar, borsaya kote halka açık şirketler) uygulanır. Sürekli derinlemesine yenileme takvimleri gerektirmeksizin standart kimlik doğrulamasını kapsar.
2. **Standart Müşteri Kabul Tedbirleri (CDD):** Standart bireysel tüketiciler ve yerel ticari işletmeler için geçerlidir. Resmi fotoğraflı kimlik doğrulaması, adres teyidi, vergi kimlik numarası çapraz kontrolü ve tahmini ciro profilini içerir.
3. **Güçlendirilmiş Tedbirler (EDD):** Siyasi Nüfuzlu Kişiler (PEP), yakınları ve iş ortakları (RCA), yüksek net değerli sınır ötesi hesaplar, FATF yüksek riskli ülkeleriyle bağlantılı ilişkiler ve karmaşık holding yapıları için zorunludur. Kıdemli yönetim onayını ve servet/fon kaynağının (Source of Wealth - SoW / Source of Funds - SoF) adli teyidini zorunlu kılar.

## 2.2 Uzaktan Dijital Müşteri Kabulü ve Biyometrik Canlılık
Modern dijital finansal platformlarda uzaktan müşteri kabulü katı biyometrik ve kriptografik güven kriterlerini sağlamalıdır:

- **Belge Orijinallik Doğrulaması:** Çipli pasaport ve kimlik kartlarının Yakın Alan İletişimi (NFC) ile taranması ve açık anahtar sertifikalarının (CSCA/DS) ICAO PKD kayıtları üzerinden doğrulanması.
- **Aktif ve Pasif Biyometrik Canlılık:** Derin sahte (deepfake) videoları, görsel yanıltmaları ve maske saldırılarını engellemek için mikro hareketleri ve ışık yansımalarını inceleyen yapay zeka modelleri.
- **Sürekli Oturum Risk Analizi:** Başvuranın gerçek bir insan mı yoksa otomatik bir bot mu olduğunu ayırt etmek için cihaz cayroskop hareketlerini ve yazma hızını değerlendiren telemetri analitiği.

## 2.3 Nihai Faydalanıcı (UBO) Graf Ayrıştırması
Suç örgütleri mülkiyet izini koparmak için paravan şirketler, tröstler ve emanetçi yöneticilerden faydalanır. FATF 24 ve 25 sayılı Tavsiyeleri uyarınca kurumlar tüzel kişilikleri gerçek kontrol sahibi gerçek kişilere (natural persons) kadar ayrıştırmalıdır.

### Deterministik Graf Çözümleme Algoritması
Bir kurumsal ortaklık hiyerarşisi, düğümleri $v \in V$ şirketler veya gerçek kişileri, yönlendirilmiş kenarları $e = (u, v, w) \in E$ ise $u$ ortağının $v$ şirketindeki $\%w$ ortaklık payını temsil eden bir yönlendirilmiş asiklik graf $G = (V, E)$ olarak modellenir:

1. $X$ şirketi için gerçek kişilerden $X$'e uzanan tüm yönlendirilmiş yolları $P = (u_k, \dots, u_1, X)$ belirleyin.
2. Her $p$ yolu boyunca kümülatif dolaylı ortaklık oranını hesaplayın:
   $$\text{Pay}(u_k, X) = \sum_{p \in P} \prod_{(a, b, w) \in p} \frac{w}{100} \times 100$$
3. Toplam dolaylı payı $\text{Pay}(u_k, X) \ge \%25$ (veya yüksek riskli tüzel yapılarda $\ge \%10$) olan her gerçek kişi kanunen Gerçek Faydalanıcı (UBO) olarak kaydedilir.
4. Eşiği aşan gerçek kişi bulunamazsa, şirketi fiilen yöneten en üst düzey icra yetkilileri (CEO, Genel Müdür) UBO kütüğüne tescil edilir.